Mikroskobik Hayvan Gözlemleri

  • 15 Eylül 2017
  • 215 kez görüntülendi.

Hollanda’da, Delft’te bir manifaturacının üstündeki evinden pek çıkmadı. Ama arka odasında kendi başına çalışarak tamamen yeni bir dünya keşfetti. İnsan spermi, kan hücreleri ve en önemlisi bakteriler de dahil, daha önce görülmemiş mikroskobik yaşam dünyası.

17. yüzyıldan önce çıplak gözle görülemeyecek kadar küçük yaşamın varlığını kimse zannetmiyordu. Olası en küçük yaşam formunun pire olduğu sanılıyordu. Sonra 1600 civarında, daha fazla büyümelerini sağlamak için iki gözlük camını bir araya getiren Felemenkli gözlükçüler mikroskobu icat etti.

Bütün Canlılar Hücrelerden Oluşur

1665’te İngiliz bilim insanı , bir mikroskopla baktığı bir dilim mantarda gördüğü küçük canlı hücrelerin ilk çizimlerini yaptı. Kendi gözleriyle göremedikleri bir yerde yaşam aramak, Hooke’un ve zamanın diğer mikroskopçularının aklına gelmedi. Leeuwenhoek ise, merceklerini yaşam yokmuş gibi görünen yerlere, özellikle de sıvılara çevirdi. Yağmur damlalarını, diş plağını, dışkıyı, spermi, kanı ve daha bir yığın şeyi inceledi. Leeuwenhoek mikroskobik yaşamın zenginliğini burada, görünürde cansız maddelerde keşfetti.

Leeuwenhoek’in insan spermi çizimleri ilk kez 1719’da yayımlandığında, semende yüzen bu kadar küçük “hayvancıkların” bulunabileceğini birçok kişi kabul etmedi.

Hooke’tan farklı olarak Leeuwenhoek, iki mercekli “bileşik” bir değil, yüksek kaliteli tek mercek – aslında büyüteç – kullandı. O sırada bu tür basit mikroskoplarla daha berrak resimler üretmek daha kolaydı. Bileşik mikroskoplarla 30 kattan fazla büyütmek, görüntü bulanıklaştığı için, olanaksızdı. Leeuwenhoek kendi tek mercekli mikroskoplarını yaptı ve yıllar içinde tekniğini geliştirdikten sonra, görüntüyü 200 kattan fazla büyütmeyi başardı. Onun mikroskopları yalnızca birkaç milimetre genişliğinde ince merceklerden oluşan küçük aygıtlardı. İncelenecek malzeme örneği merceğin bir yüzündeki bir iğnenin üzerine yerleştiriliyor ve Leeuwenhoek merceğin diğer yüzüne gözünü yaklaştırıyordu.

Tek Hücreli Yaşam

Leeuwenhoek başlangıçta sıradışı bir şey bulmadı; sonra 1674’te, göl suyundan alınan bir örnekte insanın saç kılından küçük minik yaratıklar gördüğünü bildirdi. Bunlar, şimdi protist olarak bilinen basit yaşam formlarının bir örneği olan yeşil alg Spirogyra‘ydı. Leeuwenhoek bu küçük yaratıklara “hayvancık” dedi. Ekim 1676’da su damlalarında daha da küçük tek hücreli bakteriler keşfetti. Ertesi yıl kendi semeninin şimdi sperm dediğimiz küçük yaratıklarla nasıl kaynadığını tarif etti. Semendeki hayvancıklar, suda bulduğu yaratıklardan farklı olarak, özdeşti. Baktığı binlercesinden her birinin aynı ince kuyruğu ve aynı küçük kafası vardı, başka bir şeyleri yoktu ve semenin içinde iribaşlar gibi yüzdüklerini görebiliyordu.

Leeuwenhoek, Londra’da Kraliyet Derneğine yazdığı yüzlerce mektupla bulgularını rapor etti. Bulgularını yayımladığı halde, mercek yapım tekniklerini gizli tuttu. Küçük merceklerini ince cam iplikleri kaynaştırarak yapmış olabilir, ama emin değiliz.

Antonie van Leeuwenhoek Kimdir?

Bir sepetçinin oğlu olan Antonie van Leeuwenhoek 1632’de Delft’te doğdu. Amcasının tuhafiyesinde çalıştıktan sonra, 20 yaşında kendi manifatura dükkanını açtı ve uzun ömrünün sonuna kadar orada kaldı.

Leeuwenhoek’in işi, bir mikroskopçu olarak hobisini sürdürmesine olanak verdi; Robert Hooke’un ’sının bir kopyasını da görmüş olabileceği Londra’yı 1668’de ziyaret ettikten sonra bu hobiyi edinmişti. 1673’ten itibaren bulgularını mektuplarla Kraliyet Derneğine bildirdi; tarihte Kraliyet Derneğine en fazla rapor yazan kişi oldu. Kraliyet Derneği başlangıçta amatörün raporlarına kuşkuyla baktı; ama Hooke, onun birçok deneyini tekrarladı ve keşiflerini doğruladı. Leeuwenhoek, birçoğu özel nesneleri görmek için tasarlanmış 500’den fazla mikroskop yaptı.

Önemli Eserleri:

1673 – Letter 1, Leeuwenhoek’s First Letter To The Royal Society
1676 – Letter 18, Revealing His Discovery Of Bacteria

ve Değişimleri

MÖ 2000 – Çinli bilim insanları çok küçük şeyleri görmek için cam merceklerden ve su dolu bir tüpten oluşan bir su mikroskobu yapar.

1267 – İngiliz filozof , teleskop ve mikroskop düşüncesini öne sürer.

1600’lü yıllar – Mikroskop Hollanda’da icat edilir.

1665 – Robert Hooke canlı hücreleri gözlemler ve Micrographia’yı yayımlar.

1841 – İsviçreli anatomici , her sperm ve yumurtanın çekirdekli bir hücre olduğunu bulgular.

1951 – Alman fizikçi alan etkili mikroskobu icat eder ve atomları ilk kez görür.

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ