Kutsal Bir Mekan İnşa Edebiliriz

  • 18 Eylül 2017
  • 124 kez görüntülendi.

Erken dinlerin ilk kutsal mekanları doğal yolla oluşan yerlerdi (koruluklar, pınarlar ve mağaralar). Ne var ki, ibadet daha fazla ritüelleşince, kutsal yerleri tanımlama ihtiyacı doğdu ve ibadet için yapılan binalar, her dine özgü özellikleri kodladı.

Öte yandan gündelik faaliyetler için kullanılan yapılar, dinsel yaşam ile gündelik yaşamın iç içe geçtiği kültürlerde kozmik bir anlam kazandı. Büyük Ovalar’ın Yerli Amerikalı uluslarından Pavnilerin toprak kulübeleri ya da tören merkezleri için de bu geçerliydi. Pavnilerin toprak kulübelerinin kutsal bir mimarisi vardı; bu mimari, yaratıcı tanrı ve bütün tanrıların şefi zamanın başlangıcında, yeri ve göğü meydana getirip ilk insanları var ettikten sonra tarif ettiği gibi, her toprak kulübeyi minyatür bir evren haline getirmekteydi.

Her toprak kulübeyi, her biri bir köşede dört direk ayakta tutmaktaydı. Bunlar dört tanrıyı, gökyüzünü kuzeydoğu, kuzeybatı, güneydoğu ve güneybatı ayakta tutan Dört Yönün Yıldızlarını temsil etmekteydi. , yıldızların Tirawahat’ın kendilerini yaratmasına yardım ettiğine ve dünyanın sonunda Pavnilerin yıldız olacağına inanırdı.

Toprak kulübenin girişi şafak ışığının içeri girmesine izin verecek şekilde doğuda olurdu. Kulübenin ortasında bir ocak ve arkada (batıda) yığma topraktan küçük bir sunak bulunurdu. Sunakta bir bufalo kafatası sergilenirdi; sabahları güneşin ilk ışıkları vurduğunda Tirawahat’ın ruhunun o kafatasını işgal ettiği söylenirdi. Tirawahat’ın o kafatası aracığıyla yaşadığı ve insanlarla iletişim kurduğu söylenirdi. Kafatasının üstündeki bir merteğe, “gece gök arabaları” gibi ritüellerde kullanılan nesneler içeren kutsal yıldız demetleri asılırdı. Bunların her köye kendi kimliğini ve gücünü verdiği anlatılırdı.

Dünya İçinde Dünya

Kışın, toprak kulübenin içinde kubbeli bir terleme kulübesi yapılıp ikinci bir mini-evren yaratılırdı. Maneviyat ve şifa amacıyla kullanılan bu terleme ya da buhar kulübeleri de kutsal mekandı. Bunların içinde kullanılan ısıtılmış taşların ata “dedeler” oldukları söylenirdi ve büyük saygı gösterilirdi. Sıcak taşlar suya batırılırdı; çıkan buharın dedelerin nefesi olduğuna inanılırdı.

Efsaneye göre ilk terleme kulübesi, muhafız hayvanların kendisine öğrettiği bir ritüelin parçası olarak bir kundak bekçisinin oğlu tarafından yapıldı. Ritüeli gerçekleştirirken şöyle dedi: “Şimdi, bizim için bütün şeyleri yaratınca ve meteorları göğe yerleştirince Tirawahat’ın yaptığı gibi karanlıkta oturuyoruz. Bize sığınak olan direkler onları temsil eder. Bu kökü onlara üflediğimde, taşlardan mavi bir alev çıktığını göreceksin. Bu Tirawahat’a ve dedelere dua etmemiz icin bir işaret olacak.”

Toprak kulübe Pavni geleneğinde bir mini-evrendi ve buna uygun inşa edilirdi. Bu Pavni ailesi 1878’te Nebraska’daki Loup’ta bir toprak kulübenin girişinde duruyor.

Tirawahat Efsanesi

Pavni mitinde yaratıcı tanrı Tirawahat güneşi, ayı, yıldızları, gökleri, yeri ve yeryüzündeki bütün şeyleri meydana getirdikten sonra konuşur. Sesinin sedasından bir kadın ortaya çıkar. Tirawahat bir erkek yaratıp kadına gönderir. Sonra şöyle der: “Size toprağı veriyorum. Toprağa ‘anne’ diyeceksiniz. Gökyüzüne ‘baba’ diyeceksiniz… Şimdi üşümeyesiniz ve yağmurda ıslanmayasınız diye bir kulübeyi nasıl yapacağınızı size göstereceğim.” Bir süre sonra Tirawahat yine konuşur ve erkeğe kulübenin temsil ettiği şeyi bilip bilmediğini sorar. Adam bilmiyordur. Tirawahat şöyle söyler: “Toprağa ‘anne’ demenizi söyledim. Kulübe onun memelerini temsil eder. Açıklıktan çıkan duman, memesinden akan süte benzer… Pişirilen [ocakta] şeyleri yediğiniz zaman, bu bir memeyi emmek gibidir, çünkü yersiniz ve güçlenirsiniz.”

İnsanlarımızı yıldızlar meydana getirdi. Bütün şeylerin son bulma zamanı gelince, insanlarımız küçük yıldızlara dönüşecek.

Genç Boğa

– Dünya ve bizler, engin gökkubbe Tirawahat tarafından yaratıldı. Bize yerin annemiz, göğün babamız olduğunu sövledi.

– Barınaklarımızı yerin etrafını çevirecek ve gökyüzünü saracak şekilde yaparsak, anne ve babamızı bizimle yaşamaya davet ederiz.

– Barınaklarımızı doğuya açarsak, Tirawahat şafak güneşiyle birlikte içeri girebilir. Barınaklarımız evrenin minyatür bir versiyonudur.

Kısaca

İnananlar – Pavniler

Ne zaman ve nerede? – MS 125 civarında; Büyük Ovalar, ABD

1875 – Pavniler Nebraska’daki topraklarından alınıp, Oklahoma’da yeni bir koruma alanına yerleştirilir.

1891-92 – Birçok Pavni atalarının dirileceğini vaat eden yeni Hayalet Dansı dinini benimser.

1900 – ABD nüfus sayımı, Pavni nüfusunu yalnızca 633 kişi olarak belirler; sonraki kırk yılda geleneksel Pavni dinsel pratikleri giderek azalıp yok olur.

20. yüzyıl – Pavni Ulusu esas olarak Hristiyandır, halki Yerli Metodist, Yerli Baptist ya da Pentekost Kilisesine mensuptur. Bazı Pavniler Yerli Amerikan Kilisesi üyesidir.

Görünmez Güçler İş Başında – Dünyayı Anlamlandırmak

ZİYARETÇİ YORUMLARI

Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu aşağıdaki form aracılığıyla siz yapabilirsiniz.

BİR YORUM YAZ